Sözlük
Ana Sayfa  >  Ebeveyn Desteği  >  Sözlük

Aile merkezli bakım veya aileyle entegre bakım

Hem tıbbi bakıma hem de aile katılımına odaklanarak bebeğin gelişimini destekleyen bir yaklaşım. Ten tene bakım, özel pozisyon verme gibi teknikleri içerir ve ebeveynlerin bebeklerinin bakımıyla ilgili kararlara aktif olarak katılmasını sağlar. Bu bakımın amacı bebeğin büyümesini ve ailenin bakımdaki rolünü desteklemektir.

 

Alerjen

Polen, gıda veya toz gibi bazı insanlarda alerjik reaksiyona neden olabilen maddeler.

 

Alveoller

Akciğerlerde oksijenin kana karıştığı ve karbondioksitin atıldığı küçük hava kesecikleri.

 

Ambu maske resüsitasyon cihazı

Bebeğin akciğerlerine hava vererek nefes almasını desteklemek için kullanılan bir cihaz.

 

Amniyotik kese

Hamilelik sırasında bebeği ve amniyotik sıvıyı rahimde tutan kese.

 

Amniyotik sıvı

Anne karnındaki bir bebeği çevreleyen ve koruyan, büyümesine, nefes almasına ve hareket etmesine yardımcı olan berrak sıvı.

 

Amniyosentez

Hamilelik sırasında bebekte olası bazı genetik problemleri kontrol etmek için az miktarda amniyotik sıvının alındığı bir test.

 

Analjezikler

Ağrıyı azaltmak veya hafifletmek için kullanılan ilaçlar.

 

Anemi

Kandaki toplam kırmızı kan hücresi veya hemoglobin sayısının azaldığı ve kişinin kendini yorgun veya halsiz hissetmesine neden olabilen bir durum.

 

Ani bebek ölümü sendromu (SIDS)

Genellikle uyku sırasında 1 yaşından küçük bir bebeğin açıklanamayan ölümü. Açıklanamaz ve tahmin edilemez veya önlenemez. Bu tanı ancak açıklanamayan ani ölümün diğer tüm olası nedenleri ekarte edildikten sonra verilir.

 

Anksiyete

Bazen günlük yaşamı etkileyebilen endişe, gerginlik veya korku hissi.

 

Antibiyotik

Bakterilerin neden olduğu enfeksiyonlarla savaşan ilaçlar.

 

Antikorlar

Enfeksiyonlarla savaşmak ve sizi sağlıklı tutmak için vücut tarafından üretilen proteinler.

 

Apne

Erken doğan bebeklerde oldukça yaygın olan, solunumun kısa süreliğine durduğu bir durum.

 

Arteriyel hat

Kan basıncını kontrol etmek veya kan örnekleri almak için atardamara yerleştirilen küçük bir tüp.

 

Asfiksi

Vücudun yeterli oksijen alamadığı ciddi bir durumdur ve bebeğe zarar verebilir.

 

Aspirin

Genellikle ağrıya karşı ilaç olarak kullanılır. Hamilelik sırasında, preeklampsi gibi bazı komplikasyonları önlemek için 100-150 mg'lık bir doz kullanılır.

 

Aşılama

Bağışıklık sistemini güçlendirerek belirli hastalıklara karşı koruma sağlamak amacıyla verilen ilaç.

 

Aşırı Duyarlı

Dokunma, ses veya ışık gibi uyaranlara karşı aşırı hassas.

Bakteriyel vajinozis

Bakteri dengesizliğinden kaynaklanan yaygın bir vajinal enfeksiyon.

 

Bardakla besleme

Genellikle biberona alternatif olarak uygulanan, küçük bir fincan kullanarak bebeği besleme yöntemi.

 

Bayley Bebek Gelişimi Ölçekleri

Bebeğin beyninin ve vücudunun nasıl geliştiğini kontrol etmek için kullanılan testler.

 

Beklenen doğum tarihi

Bir bebeğin doğmasının beklendiği tahmini gün.

 

Bebek arabası

Bebekleri ve küçük çocukları taşımak için kullanılan tekerlekli araç.

 

Bebek ve aile merkezli gelişimsel bakım

Hem tıbbi bakıma hem de aile katılımına odaklanarak bebeğin gelişimini destekleyen bir yaklaşımdır. Ten tene bakım, özel pozisyon verme gibi teknikleri içerir ve ebeveynlerin bebeklerinin bakımıyla ilgili kararlara aktif olarak katılmasını sağlar. Amaç, bebeğin büyümesini desteklemek, beyin gelişimini olumlu yönde etkilemek ve ailenin bebeğin bakımındaki rolünü desteklemektir.

 

Bebeklik döneminde ani beklenmedik ölüm (SUDI)

Görünürde bir ölüm nedeni olmadığında bir bebeğin beklenmedik ölümü (SUDI, SIDS ve asfiksi veya boğulmadan kaynaklanan uyku ile ilgili ölümleri içerir).

 

Beşik

Yeni doğan bebekler için genellikle ebeveyn yatağının yanında kullanılan küçük, rahat bir yatak.

 

Beyin kanaması

Erken doğan veya çok hasta bebeklerde görülebilen beyin içinde veya çevresinde kanama.

 

Biberonla besleme

Bebeği sağılmış süt veya mama ile biberon kullanarak beslemek.

 

Bilirubin

Kırmızı kan hücreleri parçalandığında kanda oluşan sarı bir madde (normal süreç); çok fazı sarılığa neden olabilir.

 

Bitkinlik

Dinlenmekle geçmeyen ve günlük aktiviteleri etkileyebilen aşırı yorgunluk.

 

Boğmaca

Küçük bebekler için tehlikeli olabilen şiddetli öksürük nöbetlerine neden olan bulaşıcı bir hastalık.

 

Böbrek hastalığı

Böbreklerin kandaki su ve atıkları filtrelemek için düzgün çalışmaması.

 

Bradikardi

Erken doğan bebeklerde oldukça yaygın olan ve izlenmesi veya bazen desteklenmesi gerekebilen yavaş kalp atış hızı.

 

Braxton Hicks kasılmaları

Hamilelik sırasında rahmin hafif, düzensiz kasılması, genellikle "alıştırma kasılmaları" olarak adlandırılır.

 

Bronşiolit

Küçük hava yollarında şişmeye neden olarak nefes almayı zorlaştıran bir akciğer enfeksiyonu.

 

Bronkopulmoner displazi (BPD)

Erken doğan bebeklerde uzun süreli oksijen kullanımı veya ventilatörler ya da diğer koşullar nedeniyle ortaya çıkan kronik bir akciğer rahatsızlığı.

 

BT taraması

Vücudun içinin fotoğrafını çekmek için X-ışınlarını kullanan özel bir görüntüleme testi- bilgisayartlı tomografi.

Cerrah

Yaralanmaları veya tıbbi durumları tedavi etmek için ameliyatlar gerçekleştiren doktor.

 

CPR (Kardiyopulmoner resüsitasyon)

Birinin kalbi durduğunda kullanılan hayat kurtarıcı bir tekniktir. Kan akışını sürdürmeye ve beyin gibi organlara oksijen sağlamaya yardımcı olmak için göğüs kompresyonlarını ve kurtarma nefeslerini içerir.

 

Çocuk bakımevi

Yaşamı sınırlayan rahatsızlıkları olan çocuklar ve aileleri için bakım ve destek sağlayan bir yer veya hizmet.

 

Çocuk Doktoru

Yeni doğanlar, bebekler, küçük çocuklar ve daha büyük çocukların bakımında uzmanlaşmış doktor.

 

Çok erken doğan

Hamileliğin 28. haftasından önce doğan bebekler.

 

Çok erken doğan

Hamileliğin 28 ila 32. haftaları arasında doğan bebekler.

Dehidrasyon

Vücudun düzgün çalışması için yeterli sıvı olmaması – susuz kalma.

 

Depresyon

Üzüntü, umutsuzluk ve enerji eksikliğine neden olan ruhsal bir durum.

 

Desatürasyon

Kandaki oksijen seviyesinde düşüş.

 

Dikkat eksikliği hiperaktivite bozukluğu (DEHB)

Bir kişinin odaklanmada sorun yaşadığı, çok aktif olduğu ve dürtüsel davranabildiği bir durum.

 

Dil ve konuşma terapisti

Çocuklara ve yetişkinlere iletişim, konuşma, dil becerileri veya yutma (yeme/içme) konusunda yardımcı olan profesyonel.

 

Diskalkuli

Matematik ve sayıları anlamayı zorlaştıran bir öğrenme güçlüğü.

 

Disgrafi

El yazısı ve heceleme gibi yazma becerilerini etkileyen bir öğrenme güçlüğü.

 

Disleksi

Yazılı kelimeleri okumayı ve anlamayı zorlaştıran bir öğrenme güçlüğü.

 

Dispraksi (gelişimsel koordinasyon bozukluğu)

Hareket ve koordinasyonu etkileyerek günlük işleri zorlaştıran bir durum.

 

Diyetisyen

Sağlıklı beslenme planlarının oluşturulmasına yardımcı olan bir sağlık uzmanı.

 

Diyabet

Vücudun kan şekeri seviyelerini düzgün bir şekilde kontrol edemediği ve kan şekeri seviyesinin çok yükseldiği durum (şeker hastalığı).

 

Tek tip 1 Diyabet

Vücudun yeterli insülin üretemediği bir durum. Genellikle insülin enjeksiyonları veya insülin pompası ile ömür boyu tedavi gerektirir. 

 

Tek tip 2 Diyabet

Vücudun insülini iyi kullanamadığı, genellikle aşırı kilolu ve/veya hareketsiz olmakla bağlantılı bir diyabet türü. 

 

Doğum öncesi bakım (Antenatal bakım)

Hem annenin hem de bebeğin sağlığını sağlamak için hamilelik sırasında annelere sağlanan sağlık hizmetleri.

 

Doğum öncesi tarama

Bebekte olası sağlık sorunlarını kontrol etmek için hamilelik sırasında yapılan testler ve taramalar.

 

Doğum sonrası depresyon (DSD)

Bazı annelerin doğum yaptıktan sonra yaşadığı, ruh hallerini ve bazen bebeklerine bakma becerilerini etkileyen bir depresyon türü.

 

Doğum servisi

Doğumdan sonra anne ve bebeklerin bakımının yapıldığı hastane alanı.

 

Doğuştan

Doğumda mevcut olan bir durum veya özellik.

 

Dördüncü üç aylık dönem

Doğumdan sonraki ilk üç ay.

 

Döküntü

Genellikle bir hastalık veya alerjik reaksiyonun neden olduğu, genellikle kırmızı, kaşıntılı veya iltihaplı cilt görünümündeki değişiklik.

 

Duktus arteriozus

Bebeğin anne karnındayken açık olan kalbindeki bir kan damarı normalde doğumdan sonra kapanır. Ancak bazı bebeklerde doğum sonrasında da açık kalarak sorunlara neden olabilir.

 

Duyusal işleme

Beynin dokunma, görme ve ses gibi duyulardan gelen bilgileri nasıl aldığı ve bunlara nasıl tepki verdiği.

 

Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ)

Küresel sağlığı iyileştirmek ve dünya çapında hastalıklarla mücadele etmek için çalışan uluslararası bir kuruluş.

 

Düşük

Hamileliğin ilk 20 haftasında bebek kaybı.

 

Düşük trombositler

Kanın pıhtılaşmasına yardımcı olan hücrelerin daha az olduğu, kanama veya morarmaya neden olabilen bir durum.

E. coli

Özellikle mide veya bağırsaklarda bazen enfeksiyonlara neden olabilen bir bakteri türü.

 

Ebe

Hamilelik, doğum ve doğum sonrasında annelere bakan eğitimli profesyonel.

 

Eczacı

İlaçları hazırlayan ve veren ve güvenli kullanımları (dozaj dahil) konusunda tavsiyelerde bulunan sağlık uzmanı.

 

Eklampsi

Hamilelik sırasında nöbetlere, yüksek tansiyona ve hem anne hem de bebek için risklere neden olan ciddi bir durumdur.

 

Ekokardiyogram

Kalbin görüntülerini oluşturmak için ultrason dalgalarını kullanan ve doktorların kalbin sağlığını kontrol etmesine yardımcı olan bir test.

 

Elektroensefalogram (EEG)

Nöbet veya diğer durumları kontrol etmek için beynin elektriksel aktivitesini ölçen bir test.

 

Elektrokardiyogram (EKG)

Ritmini ve işlevini kontrol etmek için kalbin elektriksel aktivitesini ölçen bir test.

 

Emzik

Bebeklerin kendilerini sakinleştirmek için emdikleri kauçuk veya silikon meme.

 

Emzirme danışmanı/uzmanı

Ebeveynlere emzirme konusunda yardımcı olan eğitimli bir profesyonel.

 

Endotrakeal entübasyon

Bir bebeğin nefes almasına yardımcı olmak için soluk borusuna (trakea) bir tüp yerleştirildiği bir prosedür.

 

Endotrakeal tüp (ETT)

Oksijen veya ilaç vermek için soluk borusuna (trakea) yerleştirilen küçük bir tüp.

 

Enfeksiyon

Mikropların vücuda girerek hastalığa veya iltihaba neden olması.

 

Engellilik

Belirli faaliyetleri zorlaştıran fiziksel, zihinsel veya gelişimsel bir durum.

 

Enterovirüs

Soğuk algınlığı gibi hafif hastalıklara veya nadir durumlarda daha ciddi enfeksiyonlara neden olabilen bir grup virüs.

 

Epilepsi

Beyindeki olağandışı elektriksel aktivite nedeniyle bir kişinin tekrarlayan nöbetler geçirdiği bir durum.

 

Ergoterapist

İnsanların giyinme, yemek yeme veya üretken olma (okula gitme, topluma katılma vb.) ya da boş zaman veya sosyal faaliyetlerde bulunma (oyun oynama, spor yapma vb.) gibi günlük görevleri veya faaliyetleri yerine getirme becerilerini geliştirmelerine yardımcı olan profesyonel.

 

Erken doğum

Gebeliğin 37. haftasından önce başlayan ve erken doğuma yol açan doğum eylemi.

 

Eski hasta yakını

Başkalarının sağlık hizmetleriyle ilgili zorlukları anlamasına ve bu zorlukların üstesinden gelmesine yardımcı olmak için deneyimlerini paylaşan bir ebeveyn veya hasta.

 

Etik danışmanı

Ailelerin ve sağlık ekiplerinin zor tıbbi kararlar almasına yardımcı olan bir profesyonel.

 

Evde bakım destek uzmanı

Küçük çocukları olan aileleri destekleyen, sağlık ve gelişim konularında tavsiyelerde bulunan hemşire veya ebe.

Fetal alkol spektrum bozukluğu

Hamilelik sırasında alınan alkolün bebekte yol açtığı, büyümeyi, öğrenmeyi ve davranışı etkileyen bir durum.

 

Fetal fibronektin

Hamilelikte zarlarda bulunan bir protein. Vajinal sıvıda da bulunabilir ve erken doğum için daha yüksek bir risk olduğunu gösterebilir.

 

Fizyoterapist

Egzersiz, terapi ve eğitim yoluyla hareket ve fiziksel fonksiyonun iyileştirilmesine yardımcı olan sağlık uzmanı.

 

Formül mama

Endüstriyel olarak üretilen süt, genellikle özel işlem görmüş inek sütünden yapılır ve bebekler annelerinin kendi sütü ile beslenemediğinde ihtiyaç duydukları besinleri sağlamak üzere tasarlanmıştır.

 

Forseps

Bazı doğumlar sırasında bebeğin doğum kanalından çıkmasına yardımcı olmak için kullanılan bir araç.

 

Fototerapi

Yenidoğanlarda sarılık gibi durumların tedavisine yardımcı olmak için ışık kullanan bir tedavi şekli.

Gastroözofageal reflü hastalığı

Mide asidinin yemek borusuna geri çıkarak rahatsızlığa veya kusmaya neden olduğu bir durum.

 

Gebelik dönemi

Bir bebeğin hamilelik sırasında anne karnında gelişmek için geçirdiği süre.

 

Geç prematüre

Hamileliğin 34 ila 36. haftaları arasında doğan bebekler.

 

Glikoz

Başta beyin olmak üzere vücut hücreleri için enerji sağlayan bir şeker türü.

 

Glukoz-6-fosfat dehidrogenaz eksikliği

Kırmızı kan hücrelerinin daha kolay parçalandığı, bazen anemi ve sarılığa yol açan genetik bir durum.

 

Göbek kateterleri

Sıvı, ilaç vermek veya kan örnekleri almak için bebeğin göbek kordonuna yerleştirilen küçük tüpler.

 

Göbek katateri

Göbek kordonuna yerleştirilen ve genellikle bebeğe ilaç veya sıvı vermek için kullanılan küçük bir tüp.

 

Göbek kordonu

Bebeği plasentaya bağlayan, hamilelik sırasında oksijen ve besin sağlayan kordon.

 

Göğüs pompası

Biberonla besleme veya saklama amacıyla memelerden süt sağmak için kullanılan bir alet.

 

Göz Doktoru

Göz sağlığı konusunda uzmanlaşmış ve görmeyi etkileyen durumları tedavi eden doktor.

 

Grip

Bir virüsün neden olduğu, ateş, öksürük ve yorgunluk gibi belirtileri olan bulaşıcı bir hastalık.

 

Grup A strep enfeksiyonları

Grup A streptokok adı verilen bir bakteri türünün neden olduğu enfeksiyonlar. Bu enfeksiyonlar boğaz enfeksiyonları (streptokakal boğaz enfeksiyonu gibi), deri enfeksiyonları veya zatürre, sepsis veya toksik şok sendromu gibi daha ciddi hastalıklara yol açabilir. Yenidoğanlarda, menenjit veya kan dolaşımı enfeksiyonları gibi acil tıbbi tedavi gerektiren ciddi komplikasyonlara neden olabilir.

 

Grup B strep enfeksiyonları

Grup B streptokok adı verilen yaygın bir bakterinin neden olduğu enfeksiyonlar. Yetişkinlerde genellikle zararsız olsa da doğum sırasında yenidoğanlarda ciddi enfeksiyonlara yol açarak zatürre,  menenjit veya kan enfeksiyonları (sepsis) gibi durumlara yol açabilir ve derhal tedavi edilmezse hayatı tehdit edebilir. 

Hamilelik diyabeti

Hamilelik sırasında gelişen ve vücudun şekeri işleme şeklini etkileyen bir diyabet türü.

 

Hasta temsilcisi

Hastaların ve ailelerinin hastane hizmetlerini ve haklarını anlamalarına yardımcı olan kişi.

 

HELLP sendromu

Karaciğer ve kan sorunlarına neden olan nadir ancak ciddi bir gebelik komplikasyonu.

 

Hemofili

Kanın düzgün bir şekilde pıhtılaşmadığı ve aşırı kanamaya yol açan nadir hastalık.

 

Hemoglobin

Kırmızı kan hücrelerinde bulunan ve vücutta kan dolaşımıyla oksijen taşıyan protein.

 

Hepatit B

Karaciğeri enfekte eden ve doğum sırasında anneden bebeğe geçebilen bir virüs.

 

Herpes simpleks virüsü (HSV)/Yenidoğan herpesi

Doğum sırasında bulaşması halinde yenidoğanlarda ciddi enfeksiyonlara neden olabilen bir virüs.

 

Hidrasyon

Vücuttaki sıvı durumu.

 

Hidrosefali

Beynin içinde ve çevresinde aşırı sıvı birikerek beyin gelişimini ve işlevini olumsuz etkileyebilecek basınca neden olan bir durumdur. Sıvıyı boşaltmak için ameliyat gibi bir tedavi gerektirebilir.

 

Hipertermi

Vücut ısısının çok yüksek olması (yüksek ateş). Bu bir bebek için tehlikeli olabilir.

 

Hipoalerjenik

Alerjik reaksiyonlara neden olma olasılığını azaltmak için tasarlanmış.

 

Hipoglisemi

Düşük kan şekeri seviyeleri bebeğin daha az aktif olmasına veya gergin olmasına neden olabilir, hatta nöbetlerle sonuçlanabilir.

 

Hiposensitif

Uyaranlara karşı daha az hassas. Uyaranları fark etmek için daha güçlü uyarım gerektirir.

 

Hipotermi

Vücut ısısının çok düşmesi. Bebekler için zararlı olabilir.

 

Hipoterapi

Denge, güç ve koordinasyonu geliştirmek için ata binmeyi kullanan bir terapi.

 

Hipoksik-iskemik ensefalopati

Doğum öncesinde, doğum sırasında veya sonrasında oksijen ve kan akışı eksikliğinden kaynaklanan beyin hasarı.

 

Hipoksi

Vücutta organlara zarar verebilecek oksijen eksikliği.

 

HSV-1

Uçuğa neden olan bir tür herpes virüsü, yenidoğanlara nadiren bulaşır.

 

HSV-2

Genellikle genital yaralara neden olan ve doğum sırasında bebeklere geçebilen bir tür herpes virüsü.

İKuvöz

Bebekler büyürken ve iyileşirken onları sıcak ve güvende tutan özel bir yatak. 

 

İbuprofen

Ağrı, ateş veya şişliği azaltmak için kullanılan bir ilaç. Erken doğan bebeklerde açık duktus arteriozusu kapatmak için de kullanılır. 

 

İç algılama

Açlık, susuzluk ya da nefes alma gereksinimi gibi vücudun iç durumunu yansıtan sinyalleri algılama ve bunların farkında olma becerisi. 

 

İdrar yolu enfeksiyonu (İYE)

Üriner sistemde ağrılı idrara çıkma, bulanık idrar ve/veya ateş gibi semptomlara neden olan bir enfeksiyon. 

 

İlk yardım eğitimi 

Tıbbi bir acil durumda birine yardım etmek için kalp masajı veya bir yarayı sarmak gibi temel becerileri öğrenmek. 

 

İndometasin

Erken doğan bebeklerde enflamasyonu tedavi etmek veya açık duktus arteriozusu kapatmak için kullanılan bir ilaç. 

 

İnfüzyon pompası

Sıvıları veya ilaçları bir tüp aracılığıyla yavaş ve hassas bir şekilde ileten tıbbi ekipman. 

 

İnme

Beynin bir kısmına giden kan akışının durduğu ve beyin hasarına neden olan ciddi bir tıbbi durum. 

 

İnsülin

Kan şekeri seviyelerini kontrol etmeye yardımcı olan bir hormon. 

 

İnterkostal dren yerleştirilmesi

Akciğerlerin etrafındaki boşluktan hava veya sıvıyı çıkarmak için kaburgaların arasına küçük bir tüpün yerleştirildiği prosedür. 

 

İntrasitoplazmik sperm enjeksiyonu

Tek bir spermin doğrudan bir yumurtaya enjekte edildiği bir doğurganlık tedavisi. 

 

İntravenöz

Sıvıların veya ilaçların küçük bir tüp aracılığıyla doğrudan damar içine verilmesi. 

 

İntraventriküler kanama (intrakraniyal kanama veya beyin kanaması)

Beyin içinde veya çevresinde kanama, erken doğan bebeklerde daha yaygın görülür. 

 

İn-vitro fertilizasyon (IVF)

Yumurtaların vücut dışında sperm ile döllendiği ve daha sonra rahme yerleştirildiği bir doğurganlık tedavisi (tüp bebek tedavisi). 

 

İshal

Normalden daha sık gerçekleşen gevşek veya sulu dışkı. Dehidrasyona neden olabilir. 

 

İskemi

Vücudun bir bölümüne giden kan akışının azalmasıdır. Oksijen ve beslenme eksikliğine yol açar. 

 

İşitsel işlemleme bozukluğu (İİB)

İşitme normal olsa bile beynin sesleri anlamada sorun yaşadığı bir durum. 

Jinekolog

Kadın üreme sağlığı konusunda uzmanlaşmış doktor.

Kadın Doğum Uzmanı

Hamilelik, doğum ve doğum sonrasında kadınların bakımı konusunda uzmanlaşmış doktor. 

 

Kalp hastalığı

Koroner arter hastalığı veya kalp yetmezliği gibi kalbin yapısını veya işlevlerini etkileyen bir dizi hastalık. 

 

Kan basıncı

Kanın, damarların çeperine uyguladığı itme kuvveti. 

 

Kan gazı analizi

Bebeğin ne kadar iyi nefes aldığını kontrol etmek için kandaki oksijen, karbondioksit ve diğer seviyeleri ölçen bir test. 

 

Kan örneği

Sağlığı kontrol etmek amacıyla test için alınan az miktarda kan. 

 

Kan şekeri

Kandaki glikoz (bir tür şeker) miktarı, özellikle beyin için vücudun ana enerji kaynağı olarak kullanılır. 

 

Kanguru Anne Bakımı (KMC)

Erken doğan veya düşük doğum ağırlıklı bebekler için üç temel unsura odaklanan bir bakım uygulamasıdır: sürekli ten tene temas, sadece anne sütü veya emzirme ile besleme ve yakın izleme ile YYBÜ'den zamanında taburculuk. 

 

Kardiyovasküler sağlık

Kalp ve kan damarlarının sağlığını ifade eder. 

 

Karın bölgesi

Vücudun göğüs ile kalça arasında kalan ve mide, bağırsaklar ve diğer organları içeren bölümü. 

 

Karın içinden besleme tüpü (PEG tüpü)

Bir bebek ağız yoluyla yemek yiyemediğinde yiyecek sağlamak için karın duvarından doğrudan mideye yerleştirilen küçük bir tüp. 

 

Karın muayenesi

Bir doktorun içerideki organlarda sorun olup olmadığını kontrol etmek için karnı muayene etmesi. 

 

Kasılma

Hamilelik veya doğum sırasında rahmin kasılması. 

 

Kirlilik

Havada, suda veya toprakta bulunan, sağlığı ve çevreyi etkileyebilecek zararlı maddeler. 

 

Kızamık

Ateş, döküntü ve soğuk algınlığı benzeri semptomları içeren ciddi bir enfeksiyona neden olan, aşılarla önlenebilen oldukça bulaşıcı bir viral hastalık. 

 

Kızıl hastalığı

Bakterilerin neden olduğu, kırmızı döküntü, boğaz ağrısı ve ateşe yol açan bulaşıcı bir hastalık. 

 

Kolostomi torbası

Karındaki bir açıklık yoluyla dışkıları toplayan bir torba. 

 

Kolostrum

Anne tarafından üretilen ilk süt, önemli besinler ve antikorlar açısından zengindir. 

 

Kronik akciğer hastalığı

Solunum desteğine ihtiyaç duyan erken doğan bebeklerde sık görülen uzun süreli bir akciğer rahatsızlığı. 

 

Kusma

Kusma; mide içeriğinin ağız yoluyla zorla boşaltılması. 

Makat gelişi

Bebeğin doğum sırasında baş yerine kalçadan veya ayaktan doğum kanalına girmesi. 

 

Mama güçlendirici

Çok küçük veya hasta bebeklerin daha iyi büyümesine yardımcı olmak için anne sütüne veya mamaya eklenen bir besin takviyesi. 

 

Mantar pnömonisi

Bağışıklık sistemi zayıf olan kişilerde daha sık görülen, bir mantarın neden olduğu akciğer enfeksiyonu. 

 

Manyetik rezonans görüntüleme (MR)

Vücudun ayrıntılı görüntülerini oluşturmak için dönen bir manyetik alan kullanan bir tarama şekli. 

 

Mavi ışık tedavisi (fototerapi)

Özel bir ışığın bebeğin vücudundaki bilirubinin parçalanmasına yardımcı olduğu bir sarılık tedavisi. 

 

Mekonyum

Bebeğin ilk kakası; kalın, yapışkan ve koyu yeşil renktedir. 

 

Membran

Organları örten veya koruyan ince ama oldukça güçlü bir doku tabakası. 

 

Menenjit

Beyin ve omurilik çevresindeki koruyucu tabakaların enfeksiyonu. 

 

Mesane

Vücudunuzda idrarı dışarı atılmaya hazır olana kadar tutan organ. 

 

Mikrop

Hastalığa neden olabilen bakteri veya virüs gibi küçük bir organizma. 

 

Mide gribi

İshal ve kusma gibi semptomlara neden olan mide enfeksiyonları için kullanılan yaygın bir terimdir. 

 

Motor beceriler

Emekleme, yürüme veya nesneleri kavrama gibi kasları içeren hareketler. 

 

Müzik terapisti

Duygusal iyiliği ve gelişimi arttırmaya yardımcı olmak için müziği kullanan profesyonel.

Nazal oksijen

Bebeğin daha iyi nefes almasına yardımcı olmak için burun açıklığına yerleştirilen küçük tüpler aracılığıyla verilen oksijen. 

 

Nazogastrik tüple besleme (NG tüp)

Yiyecek ve sıvıları doğrudan bebeğin midesine iletmek için burundan geçirilen bir tüp. Bazen ağızdan geçirilir - OG tüpü olarak adlandırılır. 

 

Nekrotizan enterokolit (NEK)

Bebeğin bağırsaklarının bir kısmının hasar gördüğü ve enfekte olduğu ciddi bir durum. 

 

Neonatolog

Yeni doğan bebeklerin, özellikle de hasta veya erken doğmuş olanların bakımında uzmanlaşmış doktor. 

 

Nitrik oksit

Gaz değişimini iyileştirmek için akciğerlerdeki kan damarlarını gevşeterek erken doğan bebeklerde akciğer sorunlarının tedavisine yardımcı olmak için kullanılan bir gaz. 

 

Norovirüs

Mide rahatsızlığı, kusma ve ishale neden olan, oldukça bulaşıcı ve genellikle hastanelerde hızla yayılan bir virüs. 

 

Nöbetler

Anormal beyin aktivitesinin neden olduğu ani, kontrolsüz hareketler veya davranışlar. 

 

Nörodavranışsal gelişim

Bir bebeğin beyninin ve sinir sisteminin büyümesidir. Davranışları, öğrenmeyi ve duyguları etkiler. 

 

Nörolog

Beyin, omurilik ve sinirlerle ilgili durumları teşhis ve tedavi eden doktor. 

 

NST (Kardiyotokografi)

Hamilelik veya doğum sırasında bebeğin kalp atış hızını ve annenin kasılmalarını izleyen bir test. 

Okul rehberlik danışmanı

Duygusal veya davranışsal sorunları olan öğrencilere yardım eden, destek ve rehberlik sağlayan profesyonel. 

 

Oksidatif stres

Çok fazla oksijen solumanın vücutta zararlı maddelerin birikmesine neden olduğu ve organları etkileyerek hasara yol açabildiği bir durum. 

 

Oksijen tedavisi

Nefes almakta zorlanan bebeklere veya yetişkinlere yardımcı olmak ve yeterli oksijen almalarını sağlamak için ekstra oksijen kullanımı. 

 

Omurilik

Beyin ve vücut arasında mesajların iletilmesinden sorumlu, sırttan aşağı doğru uzanan sinir demeti. 

 

Omurilikten sıvı alma

Enfeksiyon veya diğer durumları test etmek amacıyla omurilik çevresinden sıvı toplamak için küçük bir iğnenin kullanıldığı prosedür. 

 

Orta ila geç prematüre

Hamileliğin 32 ila 37. haftaları arasında doğan bebekler. 

 

Orogastrik tüple besleme (OG Tüpü)

Yiyecek ve sıvıları doğrudan mideye iletmek için bebeğin ağzına yerleştirilen bir tüp. Genellikle buruna yerleştirilir ve r NG tüpü olarak adlandırılırlar. 

 

Otizm

Bir kişinin iletişim kurma, sosyalleşme ve çevresindeki dünyayı deneyimleme şeklini etkileyen bir durum. 

 

Otomatik sensör (kuvöz için)

Bebeği güvende tutmak için bebeğin sıcaklığını, kalp atış hızını veya oksijen seviyelerini takip eden kuvözde kullanılan bir cihaz. 

 

Ödem

Genellikle ayaklarda, ayak bileklerinde veya ellerde olmak üzere vücutta sıvı birikmesinden kaynaklanan şişme. 

 

Ölü Doğum

Bir bebeğin 20 gebelik haftasını geçtikten sonra doğumn öncesi veya doğum sırasında ölmesi. 

 

Öz-duyum

Vücudunuzun uzayda nerede olduğunu söyleyen, denge ve harekete yardımcı olan duyu. 

Palyatif bakım

Ciddi veya ölümcül durumlarda ağrıyı, diğer semptomları ve acıyı hafifletmeye odaklanan, hastalığı iyileştirmeye yönelik olmayan bakım. 

 

Papaz

Ailelere duygusal ve manevi destek sağlayan bir ruhani danışman. 

 

Parenteral beslenme

Bir bebek yeterince yemek yiyemediğinde veya sıvı alamadığında damar yoluyla sağlanan beslenme. 

 

Patent duktus arteriyozus (PDA)

Doğumdan sonra kapanması gereken bir kan damarının açık kalmasıyla kan akışını etkileyebilen bir kalp rahatsızlığı. 

 

Pediatrik beslenme bozukluğu

Bebeklerin veya çocukların yemek yeme, yutma veya yiyecekleri sindirme konusunda sorun yaşadığı durum. 

 

Pelvis

Omurganın tabanında bulunan, bacakların bağlı olduğu ve aynı zamanda alt karın bölgesindeki organları destekleyen kemiksi yapı. 

 

Pelvik basınç

Genellikle hamilelik sırasında hissedilen, karnın alt kısmında ağırlık veya rahatsızlık hissi. 

 

Pelvik taban kası

Pelvisin alt kısmında bulunan ve mesaneyi, rahmi ve bağırsağı destekleyen kaslar. 

 

Periferik Olarak Yerleştirilen Santral Kateter

Sıvı verme, besleme veya ilaç vermek için kullanılan bir tür uzun süreli damar yolu. 

 

Perinatal palyatif bakım

Doğumdan önce veya sonra ciddi bir teşhisle karşı karşıya kalan aileler için özel bir bakım yaklaşımıdır. PPByaşamı sınırlayan koşullara sahip yenidoğanlar için yaşam kalitesini ve konforu en üst düzeye çıkarmaya odaklanırken, ebeveynleri ve sağlık ekiplerini de destekler. Acıyı hafifletmeyi, aile değerlerini onurlandırmayı amaçlar ve yaşamı uzatan tedavilerle birlikte sağlanabilir. 

 

Perinatal yas dernekleri

Hamilelik sırasında veya doğumdan kısa bir süre sonra bebeklerini kaybeden ailelere destek sağlar. 

 

Perine

Vajina ve anüs bölgesi arasındaki ve bu bölgeyi de içeren deri ve dokular. 

 

Perineal masaj

Doğum sırasında yırtılma riskini azaltmak için perineyi (vajina ağzıı veya "doğum kanalı" etrafındaki deri ve dokular) nazikçe germeye yönelik bir teknik. 

 

Perineal yırtıklar

Doğum sırasında perinede (vajina ve anüs arasındaki bölge) meydana gelen, hafiften daha şiddetliye kadar değişen yırtıklar. 

 

Plasenta

Hamilelik sırasında bebeğe besin ve oksijen sağlamak ve atıkları uzaklaştırmak için gelişen bir organ (bebek eşi). 

 

Plasental abrupsiyon

Plasentanın doğumdan önce rahim duvarından ayrıldığı, ağır kanamaya neden olabilen ve bebeği tehdit eden ciddi bir durum. 

 

Pnömoni

Nefes almada güçlük, öksürük ve ateşe neden olan akciğer enfeksiyonu (zatürre). 

 

Pnömotoraks

Akciğer ile göğüs duvarı arasındaki boşluğa hava sızarak akciğerin çökmesine neden olan bir durum. 

 

Polen

Bitkilerden gelen küçük partiküller; özellikle bahar aylarında alerjiye neden olabilir. 

 

Pratisyen Hekim

Genel sağlık sorunlarını tedavi eden ve gerektiğinde hastaları uzmanlara sevk eden doktor. 

 

Pre-eklampsi

Yüksek tansiyona ve olası organ hasarına neden olan, potansiyel olarak bebeğe zarar veren ve annenin hayatını tehdit eden hamilelikle ilgili bir durum. 

 

Prematüre bebek oral motor müdahalesi

Erken doğan bebeklerin emme veya yutma gibi beslenme için gerekli becerileri geliştirmelerine yardımcı olan bir terapi. YYBÜ'de kalış süresini kısaltmayı amaçlamaktadır. 

 

Prematüre Retinopatisi (ROP)

Erken doğan bebekleri etkileyebilen ve potansiyel olarak görme sorunlarına yol açabilen bir göz rahatsızlığı. 

 

Preterm (prematüre)

Hamileliğin 37. haftasından önce doğan bebekler. 

 

Progesteron

Hamileliğin sürdürülmesine ve vücudun doğuma hazırlanmasına yardımcı olan bir hormon. 

 

Psikiyatrist

Ruhsal bozuklukların teşhis ve tedavisinde uzmanlaşmış doktor. 

 

Psikolog

Bireylerin yaşadıkları deneyimleri anlamlandırmalarına, duygularını ve düşüncelerini işlemelerine, yaşamın getirdiği zorluklarla başa çıkmalarına ve etkili baş etme becerileri geliştirmelerine yardımcı olan bir ruh sağlığı uzmanıdır. 

 

Psikoterapist

Psikoterapi konusunda özel bir eğitim alarak uzmanlaşmış ve bireylerle çalışarak davranışlarını değiştirmelerine, duygularını yönetmelerine yardımcı olan bir profesyonel. 

 

Pulmoner arter

Oksijen almak için kalpten akciğerlere kan taşıyan bir kan damarı. 

 

Pulmoner hipertansiyon

Akciğerlerde yüksek kan basıncıdır., Nefes almayı zorlaştırabilir ve kalbi zorlayabilir. 

Radyografi teknikeri

Röntgen veya MR gibi tıbbi görüntüler çeken profesyonel. 

 

Radyolojik muayene

Sağlık sorunlarını teşhis etmek için i röntgen, BT taramaları veya MRlar gibi görüntüleme tekniklerini kullanan tıbbi testler. 

 

Rahatlatıcı kucaklama

Tıbbi prosedürler veya stresli anlar sırasında bebeği nazikçe tutarak sakinleştirmenin ve desteklemenin bir yolu. 

 

Rahim

Hamilelik sırasında bebeğin büyüdüğü uterusiçin kullanılan bir başka terim. 

 

Rahim duvarı

Hamilelik sırasında bebeğin büyüdüğü rahmin (uterus) kalın çeperi. 

 

Rahim içi araç (RİA)

Hamileliği önlemek için rahim içine yerleştirilen küçük aparat. 

 

Rahim içi transfer

Doğum sonrasında özel bir bakıma ihtiyaç duyulacağı anlaşılan bir bebeğin doğumdan önce bir hastaneden diğerine anne karnında nakledilmesi süreci. 

 

Reflü

Mide içeriğinin yemek borusuna geri çıkarak rahatsızlığa yol açması, genellikle bebeklerde görülür. 

 

Retina

Gözün arka kısmında bulunan ve görüntülerin beyne gönderilmesine yardımcı olan ışığa duyarlı tabaka. 

 

Rotavirüs

Özellikle bebeklerde ve küçük çocuklarda şiddetli ishal ve kusmaya neden olan bir virüs. 

 

Röntgen

Vücudun iç kısmının görüntülerini oluşturmak için radyasyon kullanan, genellikle kemikleri ve farklı organları kontrol etmek için kullanılan tıbbi bir tarama.

Sarılık

Bilirubin adı verilen bir maddenin normalden daha yüksek seviyelerde olması nedeniyle ciltte ve gözün beyaz kısmında sari görünüme neden olan hastalık. 

 

Sepsis

Tüm vücuda yayılarak yaygın iltihaplanmaya ve organ hasarına neden olan, yaşamı tehdit eden bir enfeksiyon. 

 

Serebral palsi

Doğumdan önce, doğum sırasında veya doğumdan sonra beyin hasarının neden olduğu hareket ve kas kontrolünü etkileyen bir durum. 

 

Serklaj

Erken doğumu önlemeye yardımcı olmak için hamilelik sırasında rahim ağzına atılan bir dikiş. 

 

Serviks

Uterusun vajinaya açılan alt kısmı, Rahim ağzı. 

 

Sezaryenle doğum (sezaryen)

Bebeği annenin karnından doğurtmak için yapılan cerrahi bir prosedür. 

 

Sigorta

Tıbbi ve diğer masrafların karşılanmasına yardımcı olan bir sigorta şirketi ile yapılan sözleşme. 

 

Sindirim

Vücuda enerji ve besin sağlamak için mide ve bağırsaklarda yiyeceklerin parçalanması süreci. 

 

Sitomegalovirüs (CMV)

Genellikle hafif semptomlara neden olan veya hiç semptom göstermeyen, ancak hamilelik sırasında anneden bebeğe geçerse yenidoğanlarda ciddi komplikasyonlara yol açabilen, işitme, görme, beyin gelişimi ve diğer organları etkileyen yaygın bir virüs. 

 

Solunum sinsityal virüsü (RSV)

Özellikle erken doğan bebeklerde veya akciğer sorunları olanlarda ciddi solunum sorunlarına neden olabilen viral bir enfeksiyondur. 

 

Solunum sıkıntısı sendromu (RDS)

Erken doğan bebeklerde sık görülen, akciğerlerin yeterince gelişmemiş olması nedeniyle bebeğin nefes almakta zorlandığı bir durum. 

 

Solunum yolu enfeksiyonu

Solunum yollarını veya akciğerleri etkileyen, öksürük veya nefes almada zorluk gibi semptomlara neden olan bir enfeksiyon. 

 

Sonogram

Ultrason tarafından üretilen ve genellikle hamilelik sırasında bebeğin sağlığını kontrol etmek için kullanılan görüntü. 

 

Sosyal hizmet uzmanları

Ailelere destek ve rehberlik sağlayan, pratik ihtiyaçlara ve duygusal zorluklara yardımcı olan profesyoneller. 

 

Sosyodemografik

Yaş, cinsiyet, eğitim, gelir ve meslek gibi sosyal ve demografik faktörlerle ilgilidir. 

 

Spekulum muayenesi

Genellikle jinekolojik kontrol sırasında yapılan muayene için vajinayı açmak amacıyla bir aletin kullanıldığı tıbbi prosedür. 

 

Subaraknoid kanamalar

Beynin etrafındaki boşlukta, genellikle yırtılmış bir kan damarı veya travma nedeniyle oluşan kanama, felç veya beyin hasarı gibi ciddi sağlık sorunlarına yol açabilir. 

 

Subdural kanamalar

Genellikle yaralanma veya travma nedeniyle beyin ile koruyucu örtüsü arasında oluşan ve beyin üzerindeki basıncı artırarak nörolojik sorunlara yol açabilen kanama. 

 

Suçiçeği

Bulaşıcı bir virüsün neden olduğu kaşıntılı döküntü ve ateşe neden olan yaygın bir çocukluk hastalığı. 

 

Sürekli pozitif hava yolu basıncı (CPAP)

Bebeğin burnuna hafifçe hava üfleyerek solunum yollarını açık tutmaya yardımcı olan bir makine. 

 

Sürfaktan

Akciğerler tarafından üretilen ve bebeğin düzgün nefes alabilmesi için akciğerlerin açık kalmasına yardımcı olan bir maddedir... Doktorlar, bebeğin nefes almasına yardımcı olmak için sürfaktanı doğrudan bebeğin akciğerlerine ilaç olarak verebilirler. 

 

Süt inme refleksi

Emzirme sırasında bebeğin emmesi veya annenin emzirmeyi düşünmesi ile tetiklenen memeden doğal süt salınımı. 

 

Süt sağma

Bebeği daha sonra beslemek için anne sütünün eller veya pompa kullanılarak sağılması. 

Taburcu müdürü

Ailelerin bebeklerini hastaneden eve götürmeye hazırlanmalarına yardımcı olan bir sağlık çalışanı.

 

Ten-tene /temas

Sıcaklık, rahatlık sağlamak ve bağ kurmayı teşvik etmek için bebeği ebeveynin çıplak göğsüne koymak. 

 

Terapötik hipotermi

Zor bir doğum veya yaralanma sonrasında beyni korumak için bebeğin vücut ısısını düşüren bir tedavi şekli. 

 

Tıbbi Yardımla Üreme

İnsanların hamile kalmasına yardımcı olan IVF gibi tedaviler. 

 

Tokolitik ilaçlar

Erken doğumu durdurmak veya yavaşlatmak için kullanılan ilaçlar. 

 

Toksin/pestisitler

Genellikle belirli ortamlarda veya gıdalarda bulunan, vücudu zehirleyebilen zararlı kimyasallar. 

 

Toplum hemşiresi

Aileler ve bebekler için evde veya toplum içinde bakım ve destek sağlayan bir hemşire. 

 

Toz akarı

Tozda bulunan ve alerjiyi tetikleyebilen çok küçük bir böcek. 

 

Travma sonrası stres bozukluğu (TSSB)

Travmatik bir olay yaşadıktan sonra gelişebilen, geçmişe dönüşlere, anksiyeteye ve sıkıntıya neden olan bir ruh sağlığı durumu. 

 

Tremor

Genellikle tıbbi bir durum veya sinir sistema sorunundan kaynaklanan istemsiz titreme veya sarsılma. 

 

Trimester

Her üç aylık hamilelik dönemini tanımlamak için kullanılır. Üç bölüme ayrılır: birinci, ikinci ve üçüncü trimester. 

 

Tüp beslemesi

Bebeğin, genellikle emme veya yutma güçlüğü nedeniyle bir tüp aracılığıyla beslenmesi. 

Ultrason

Genellikle hamilelik sırasında veya doğumdan sonra bebeği kontrol etmek için kullanılan, vücudun içinin görüntülerini oluşturmak için duyulamayan ses dalgalarını kullanan bir tarama şekli. 

 

Ultrason probu

Ultrason gibi tıbbi görüntülemede, vücudun içinin görüntülerini oluşturan ses dalgalarını göndermek ve almak için kullanılan bir cihaz. 

 

Uterus (rahim)

Bir kadının vücudunda, hamilelik sırasında bebeğin büyüdüğü organ. 

Vajinal doğum

Bebeğin doğum kanalından geçerek doğması süreci. 

 

Vajinal muayene

Bir doktor veya ebe tarafından yapılan ve doğum belirtilerini kontrol etmek için vajina yoluyla rahim ağzını muayene ettikleri bir kontrol. 

 

Ventilasyon (solunum)

Havanın akciğere girip çıkması. Spontan solunum hasta tarafından yapılan ventilasyon anlamına gelirken, mekanik ventilasyon bir kişinin kendi başına nefes almakta zorlandığı durumlarda bir makine veya cihaz kullanarak nefes almasına yardımcı olmaktır. 

 

Ventilatör

Akciğerlere hava sağlayarak bir kişinin nefes almasına yardımcı olan ve genellikle kritik bakımda kullanılan bir makine. 

 

Vestibüler

Dik ve koordineli kalmak için gerekli olan denge ve hareket duygusuyla ilgilidir.